Wiedza kliniczna
Jak systematycznie oceniać rozmaz krwi psa lub kota?
Rozmaz należy oceniać według stałego schematu obejmującego jakość preparatu, erytrocyty, leukocyty i płytki krwi. Ogląd mikroskopowy uzupełnia wynik analizatora i pomaga wykryć nieprawidłowości morfologiczne, których automat może nie rozpoznać.
Wprowadzenie
Najważniejsze informacje
Najlepszy materiał powstaje z dobrze wymieszanej, świeżej próbki krwi, a rozmaz powinien być wykonany możliwie szybko po pobraniu.
Przed oceną komórek sprawdź jakość preparatu, obecność strefy monowarstwy, równomierne wybarwienie oraz artefakty wynikające z opóźnienia lub techniki rozprowadzania.
Skan w małym powiększeniu pomaga znaleźć agregaty płytek, pasożyty, nietypowe skupiska komórek i obszary, które wymagają dokładniejszej oceny.
W monowarstwie oceń wielkość, barwę, kształt i rozmieszczenie erytrocytów, a następnie wykonaj różnicowanie leukocytów i opisz zmiany morfologiczne.
U kotów agregacja płytek występuje często, dlatego niska wartość z analizatora powinna być zestawiona z oceną rozmazu, zanim zostanie uznana za rzeczywistą małopłytkowość.
Niepewne, nietypowe lub potencjalnie nowotworowe obrazy powinny zostać zweryfikowane przez doświadczonego diagnostę lub patologa klinicznego wraz z pełnymi danymi pacjenta.
Instrukcja
Krok po kroku
- 1
Oceń próbkę i jakość preparatu
Sprawdź identyfikację, czas od pobrania, skrzepy, hemolizę, długość rozmazu, brzeg piórkowaty i jakość barwienia.
- 2
Przeskanuj cały rozmaz
W małym powiększeniu obejrzyj krawędzie i ogon preparatu, gdzie mogą gromadzić się większe komórki, agregaty płytek i drobnoustroje.
- 3
Oceń linię czerwonokrwinkową
W monowarstwie opisz anizocytozę, polichromazję, kształty erytrocytów, ciała wtrętowe i układanie się komórek, odnosząc je do wyniku CBC.
- 4
Wykonaj różnicowanie leukocytów
Policz reprezentatywną liczbę komórek i opisz dojrzałość, toksyczność, reaktywność oraz komórki atypowe. Wynik konfrontuj z rozkładem analizatora.
- 5
Oszacuj płytki i zdecyduj o konsultacji
Szukaj agregatów, oceń przybliżoną liczbę i morfologię płytek. Niejasny wynik skonsultuj, dołączając wywiad, CBC i dobre zdjęcia pól.
Na co uważać
Najczęstsze błędy
- ocena starego preparatu bez zaznaczenia czasu
- pomijanie krawędzi i ogona rozmazu
- przyjęcie alarmu analizatora bez kontroli mikroskopowej
- stawianie rozpoznania z pojedynczej nietypowej komórki
Do wykorzystania w pracy
Praktyczna checklista
- świeża, poprawnie oznaczona próbka
- monowarstwa i prawidłowe barwienie
- skan małego powiększenia
- erytrocyty
- leukocyty i rozmaz ręczny
- płytki i agregaty
- porównanie z CBC
- kryteria konsultacji
FAQ
Najczęstsze pytania
Czy analizator zastępuje ocenę rozmazu?
Nie. Analizator dostarcza danych ilościowych, ale morfologia komórek, agregaty płytek i część nieprawidłowych populacji wymagają oceny mikroskopowej.
Gdzie najlepiej oceniać komórki?
W monowarstwie, w której erytrocyty leżą pojedynczo i tylko nieznacznie się stykają. Cały preparat trzeba jednak wcześniej przeskanować.
Co zrobić przy niskiej liczbie płytek u kota?
Sprawdzić preparat pod kątem agregatów i zestawić obraz z wynikiem analizatora oraz stanem klinicznym pacjenta.
Kiedy wysłać preparat do patologa?
Przy komórkach atypowych, niezgodności z obrazem klinicznym, podejrzeniu choroby rozrostowej lub braku pewności co do identyfikacji.
Źródła
Na czym opieramy poradnik
Tekst jest autorskim opracowaniem i parafrazą wniosków ze źródeł. Nie zastępuje indywidualnej porady prawnej, medycznej ani organizacyjnej.